Belvivo
Ara

Seyahat · Deneme

Mardin'de Taş ve Işık

Sarı taşın gün boyu renk değiştirdiği bu şehirde en iyi rehber, ışığın kendisi.

Belvivo Editör Masası2 dk okuma

Mardin'de Taş ve Işık yazısının kapak fotoğrafı
Fotoğraf: rawpixel · CC0

Mardin'e ilk bakışta insan taşa bakar. Evler, kemerler, merdivenler aynı sıcak tonda kesilmiştir. Sabah ışığı bu tonu bal rengine, akşam ise bakıra çevirir. Aynı sokağı iki saat arayla yürürseniz iki ayrı yer görürsünüz. Sarı taşın gün boyu renk değiştirdiği bu şehirde en iyi rehber, ışığın kendisidir. Aşağıda ışığın peşinden bir gün geçirmenin sade bir planı var.

Mardin'de saat tutmanıza gerek yok, taşın rengi zaten günün kaçında olduğunuzu söyler.

Sabahın bal rengi

Güne erken başlayın. Güneş yamaca vurduğunda taş ilk kez ısınır ve duvarlar yumuşak bir altın tona bürünür. Bu saatte sokaklar boştur, adım sesleriniz taşlara çarpıp geri döner. Birkaç basamağı çıkıp dönemeçte durun, yukarıdan gelen ışığın kemerlerde nasıl bir gölge oyunu kurduğuna bakın.

Sabah gezisi için dar, taş döşeli yollarda kaymayan bir ayakkabı şart. Yanınıza bir şişe su ve ince bir şal alın; rüzgâr çıktığında omzunuza atarsınız, güneş yükseldiğinde başınızı örtersiniz.

Sabah ışığını iyi yakalamak için her sokağa girmeye çalışmayın, bir köşede durup yalnızca bakın. Duvar yüzeylerindeki dokular, taşın damarları, kapı eşiklerindeki aşınma o saatte görünür olur. Yan ışığın en güzel gölgeleri verdiği ilk saatleri değerlendirin.

Teras ve ova

Şehir yamaca basamak basamak yaslanmış. Bu yüzden her dönemeçte aşağıda uzanan ovayı görmeniz mümkün. Terasa çıkın, çayınızı yavaş içirin, ufuk çizgisinin sabahtan akşama nasıl yer değiştirdiğini izleyin. Öğleye doğru ova beyazımsı bir sisle silinir, ikindiye doğru ise yeniden berraklaşır.

Terasta oturmak için en iyi saat, güneşin alçalmaya başladığı zamandır. O saatte taş duvarlar gün boyu biriktirdiği ısıyı geri verir, hava hafifler. Oturduğunuz yerden komşu damlara bakın; her birinin kendi küçük dünyası, çamaşır ipi, saksısı, kedisi vardır.

Teras seçerken yüksek ve açık bir yer arayın; ovaya bakan bir köşe ufku geniş gösterir. Yanınıza hafif bir ceket alın, çünkü akşam rüzgârı serinleyebilir. Bakır tondan mora ve griye uzanan renk geçişi, günün en güzel gösterisidir.

Avlulara bir göz atmak

Yürüyerek gezmek burada zorunluluğa dönüşüyor ve bunda şikâyet edilecek bir şey yok. Dar sokaklarda bir kapı aralığından avluya bakmak, bir müzede saatlerce gezmekten fazlasını anlatabilir. Elbette özel bir eve izinsiz girmek yerine, açık duran kapılardan nazikçe bakmak ve mümkünse sahibine selam vermek gerekir.

Sokaklarda el emeğiyle üretilen küçük işleri, bakır ve gümüş işçiliğini, yerel tatlıları gözden geçirebilirsiniz. Alışveriş yapmayacak olsanız bile ustaların çalışırken izlenmesi, şehrin ritmini kavramanın güzel bir yolu.

Avlulara bakarken sesinizi alçak tutun. Bu evlerin birçoğunda insanlar yaşıyor ve günlük hayat sürüyor. Bir kuyu başı, sarmaşıklı bir duvar ya da çamaşır ipi şehrin gündelik yüzünü anlatır. Nazikçe baktığınızda sizi içeri davet edenlere de rastlayabilirsiniz.

Akşamın sessizliği

Akşam çökerken çatılardan yükselen sessizlik, şehrin en iyi anlatısıdır. Gün batarken terasta oturmak yeter. Taş bakır rengine döner, ova mora çalar, uzaktan bir ezan ya da çocuk sesi yükselir.

Bu şehre gelirken doldurulmuş bir program yerine boş bir gün ayırın. Işığın yönünü takip edin, taşın rengine bakın, çayınızı soğutmadan için. Mardin, yavaşça anlaşılan şehirlerden biridir.

Gün batarken bir köşede oturup sokağın değişen sesini dinleyin. Çocukların koşuşu, uzaktan gelen bir müzik, mutfaklardan yükselen koku akşamın ayrılmaz parçalarıdır. Bu sakin saatte şehirle yeni bir bağ kurar, ertesi sabah aynı ışığı yeniden yakalamak istersiniz.